Eerst het verhaal, dan de tekst
– Freelance tekstschrijver Johan Koning

Een goede tekst doet iets. Raakt iets. Maakt iets duidelijk. En soms zelfs iets los. Daarvoor heb je woorden nodig die niet alleen logisch zijn, maar ook voelen als de jouwe.
Precies daar kom ik in beeld. Als freelance tekstschrijver help ik bedrijven, organisaties en bureaus hun verhaal boven tafel én op papier te krijgen. Want dat verhaal ligt lang niet altijd kant-en-klaar op me te wachten.
Soms zit het bij een directeur, vakspecialist, medewerker of klant. Soms ligt de kennis verspreid door een organisatie. En soms staat er al van alles op papier, maar komt de kern nog niet goed uit de verf. Dan luister ik, interview ik, stel ik vragen, analyseer ik en leg ik verbanden. Zo krijgt losse informatie samenhang en ontstaat een verhaal dat staat.
Verhaalophaler
Daarom noem ik mezelf niet alleen tekstschrijver, maar ook verhaalophaler.
Met mijn werk tik ik verschillende betekenissen van dat ophalen aan. Niet alleen haal ik verhalen op bij mensen, maar ik verzamel ook kennis en informatie binnen organisaties en breng die bij elkaar. Als eindredacteur haal ik bestaande verhalen en andere teksten op door ze naar een hoger niveau te brengen.
Verhalen ophalen bij mensen
Hier begon het voor mij ooit mee. Als journalist voor kranten ging ik op pad, sprak ik mensen en maakte ik van hun ervaringen en verhalen een artikel. Later kwamen daar vakbladen, publiekstijdschriften, bedrijfsmedia en andere opdrachtgevers bij. De basis bleef hetzelfde: het verhaal zit bij degene die ik tegenover me krijg.

Op bezoek bij Riwald Recycling in Almelo, voor een reportage namens Port of Twente. Échte verhalen, daar draait het om.
Gelukkig vormt interviewen nog altijd een belangrijk onderdeel van mijn werk als freelance tekstschrijver.
Ik luister, vraag door en probeer niet alleen boven tafel te krijgen wat iemand vertelt, maar vooral wat daarin het verhaal vormt. Soms krijg ik de opdracht om van zo’n gesprek een journalistiek stuk te schrijven, of een interviewartikel. Een andere keer gaat het om een referentieverhaal, waarin een klant over de samenwerking met mijn opdrachtgever vertelt. Of ik schrijf een ondernemersverhaal en zet daarin de persoon achter het bedrijf centraal.
Kennis en informatie binnen organisaties ophalen
Niet ieder verhaal laat zich door één persoon vertellen. Zeker bij bedrijven en organisaties zit de informatie vaak verspreid. Die moet ik dan gaan ophalen. Bij de directeur aan tafel bespreek ik het verleden en de koers, een vakspecialist levert me de inhoudelijke details vanuit de machinekamer en andere medewerkers vertellen me hoe het er in de praktijk aan toegaat. Aan mij de taak om die kennis te verzamelen, te ordenen en met elkaar te verbinden.
Dat doe ik bijvoorbeeld als ik de webteksten voor een organisatie schrijf. Dan wil ik niet alleen weten welke diensten of producten op de website moeten komen. Ik wil begrijpen wat het bedrijf doet, voor wie en waarom, en welke kennis en verhalen daarachter schuilgaan. Daarvoor praat ik met de mensen die het weten. Op dezelfde manier ga ik te werk als ik de teksten voor een jubileummagazine mag maken.
Ook bij blogs en opinie haal ik eerst de inhoud op. Zeker wanneer ik als ghostwriter in naam van iemand anders schrijf, moet niet mijn stem op papier komen, maar die van de afzender. Ik luister naar wat iemand te vertellen heeft, zoek naar de lijn in diens verhaal en schrijf het vervolgens in woorden die bij die persoon passen.
Bestaande verhalen en teksten ophalen
Niet altijd begin ik met een leeg vel of een wit scherm. Soms bestaat er al een tekst, maar komt nog niet alles goed uit de verf. De kern raakt ondergesneeuwd, de opbouw hapert of de schrijver kent het onderwerp zo goed dat hij stappen overslaat die een lezer juist wél moet nemen om het verhaal te snappen.
Dan zet ik mijn pet van eindredacteur op. Ik lees niet alleen op spelling en grammatica, maar kijk ook naar structuur, samenhang, stijl en begrijpelijkheid. Wat wil deze tekst vertellen? Staat dat er ook? En krijgt de belangrijkste informatie de plek en nadruk die ze verdient?
Ook dat beschouw ik als verhalen ophalen. Alleen haal ik het verhaal ditmaal niet op bij mensen of binnen een organisatie, maar til ik een bestaand verhaal of een andere tekst naar een hoger niveau. Soms volstaat stevige eindredactie, soms vraagt de tekst om een volledige herschrijfsessie.
Een freelance tekstschrijver voor één verhaal of een structurele samenwerking
Soms belt een opdrachtgever me voor één artikel, interview of webtekst. Andere keren ligt er meteen een serie verhalen of een complete website op tafel. Voor steeds meer opdrachtgevers schrijf ik al jaren met plezier artikelen, verhalen en andere teksten. Als freelance tekstschrijver stap ik dus net zo makkelijk in voor een afgebakende klus als voor een langer traject.
Ik werk rechtstreeks voor bedrijven en organisaties, maar ook voor communicatiebureaus, redacties en uitgevers. In dat laatste geval schrijf ik regelmatig voor hún klant, magazine of platform. Daarbij kan ik zelfstandig aan de slag: de mensen bellen die ik nodig heb, interviews plannen (online, telefonisch of op locatie), ter plekke informatie ophalen, schrijven en het concept afstemmen met de betrokkenen.
Ook extra schrijfcapaciteit kan een reden zijn om me in te schakelen. Bijvoorbeeld als een communicatieafdeling tijdelijk handen tekortkomt, een bureau een schrijver zoekt voor een project of een redactie een serie artikelen wil uitbesteden.
#geendienst: wat doe ik niet?
Er vallen heel wat werkzaamheden onder het vak van tekstschrijver. Dat betekent niet dat ik ze allemaal beheers. Of leuk vind. Tegen sommige aanvragen zeg ik daarom vol overtuiging ‘nee’.
Ook als er op het oog een aantrekkelijke opdracht tegenover staat.
Presenteren en workshops geven
Ooit volgde ik de hbo-opleiding Nederlands/Publiciteit & Presentatie. Mijn diploma haalde ik, maar presenteren bleek nooit mijn vak. Ik stond tijdens mijn opleiding met de nodige schroom voor groepen en ontdekte vooral dat ik daar weinig plezier aan beleef.
Toch krijg ik nog steeds aanvragen voor workshops en schrijftrainingen. Die laat ik graag over aan collega’s die wél graag voor een groep staan.
Individuele schrijfbegeleiding wil ik overigens best overwegen.
Liedteksten en zakelijke gedichten schrijven
Een tekstschrijver schrijft niet per definitie teksten voor bedrijven en organisaties. Harrie Jekkers mag zich ook tekstschrijver noemen. En wat voor een. Alleen beoefent hij een heel ander deel van het vak dan ik.
Ik ben dol op muziek, maar een goed lied schrijven laat ik graag aan anderen over. Hetzelfde geldt voor (zakelijke) sinterklaasgedichten. Ook daarvoor kreeg ik aanvragen, maar rijm en metrum behoren niet tot mijn specialismen.
Speeches schrijven
Hier ligt de grens misschien minder voor de hand. Ik schrijf immers regelmatig als ghostwriter blogs, columns en andere teksten in naam van iemand anders. Toch waag ik me niet aan speeches. Een tekst die iemand op een podium uitspreekt, stelt andere eisen aan ritme, retoriek en voordracht dan een tekst die iemand leest.
Misschien komt het doordat speeches schrijven voor mij in het verlengde van presenteren ligt. Het spreekt me simpelweg niet aan.
Een freelance tekstschrijver nodig?
Staat het soort tekst dat u zoekt hierboven niet genoemd? Dat betekent niet dat ik hem niet schrijf. Op mijn dienstenpagina vindt u een uitgebreider overzicht van mijn werkzaamheden als tekstschrijver, journalist en eindredacteur.
Wilt u eerst weten hoe een samenwerking met mij eruitziet? Lees dan meer over een freelance tekstschrijver inhuren.
Heeft u al een concrete opdracht, zoekt u tijdelijk extra schrijfcapaciteit of wilt u eens bespreken wat ik voor u kan betekenen?
Neem gerust contact met me op.
